İlişkiler üzerine bugüne kadar sayısız araştırma yapıldı, binlerce kitap yazıldı. Güven, sadakat, iletişim, kıskançlık ve bağlılık yıllardır tartışılıyor. Ancak 15 Kasım Kıbrıs Üniversitesi akademisyenlerinden Prof. Dr. Kürşat Şahin Yıldırımer, uluslararası akademik yayınlarında ve bilimsel çalışmalarında dikkat çektiği farklı bir noktaya işaret ediyor: İlişkilerin asıl kırılma noktası, insanların zamanla birbirlerinin iç dünyasına yabancılaşması.
Yıldırımer’e göre bir ilişkinin sonu çoğu zaman büyük kavgalarla değil, fark edilmeyen küçük kopuşlarla başlıyor. Sessizlik, meraksızlık ve zihinsel uzaklaşma; birçok ilişkinin görünmeyen ama en güçlü yıkıcı unsurları arasında yer alıyor. Bu nedenle günümüzde çiftlerin yaşadığı sorunlarda yalnızca iletişim değil, duygusal güven, zihinsel yakınlık ve karşılıklı anlaşılma ihtiyacı da büyük önem taşıyor. Kendisiyle, günümüz ilişkilerinin görünmeyen krizlerini konuştuk.
⸻
Hocam, sizce günümüz ilişkilerinde en büyük sorun nedir?
İnsanlar birbirlerini dinliyor gibi yapıyor ama aslında cevap vermek için bekliyorlar.
Gerçek dinleme; karşı tarafın ne söylediğini değil, neden öyle hissettiğini anlamaya çalışmaktır.
Bugün birçok çift aynı masada yemek yiyor ama aynı duyguyu paylaşmıyor.
Aynı yatağa giriyor ama aynı zihinsel dünyada yaşamıyor.
İlişkileri yoran şey mesafe değildir; anlaşılmadığını hissetmektir.
⸻
Peki neden birbirimizi anlamakta bu kadar zorlanıyoruz?
Çünkü hız çağında yaşıyoruz.
Hızlı tüketiyoruz…
Hızlı karar veriyoruz…
Hızlı âşık oluyoruz…
Hızlı vazgeçiyoruz.
Ama insan ruhu hiçbir zaman hızla iyileşmez.
Bir ilişkinin en büyük ihtiyacı zaman değil; emek verilmiş dikkattir.
Bu noktada çiftlerin birbirini yeniden anlamaya çalışması, kimi zaman profesyonel destekle daha sağlıklı bir zemine taşınabilir. Özellikle ilişkisel sorunlarda izmir terapist desteği, çiftlerin yalnızca konuşmasını değil, birbirlerinin iç dünyasını yeniden duymasını sağlayabilir.
⸻
Birçok kişi ilişkiyi iletişim sorunu olarak görüyor. Siz farklı mı düşünüyorsunuz?
Evet.
İletişim eksikliği çoğu zaman sonuçtur.
Asıl problem, merakın kaybolmasıdır.
Bir insan partnerini artık tanıdığını düşündüğü gün onu tanımayı bırakır.
Oysa insan durağan değildir.
Her yaşta değişir.
Yeni korkular geliştirir.
Yeni umutlar kurar.
Yeni yaralar taşır.
Partneriniz değişirken siz onu hâlâ yıllar önceki hâliyle tanıyorsanız, aslında aynı evde iki yabancı yaşamaya başlamıştır.
Bu nedenle ilişkilerde destek almak isteyen kişilerin yalnızca “sorunumuz ne?” sorusunu değil, “birbirimizi ne zamandan beri gerçekten duymuyoruz?” sorusunu da sorması gerekir.
⸻
Teknoloji ilişkileri kolaylaştırdı mı, zorlaştırdı mı?
İletişimi kolaylaştırdı.
Bağ kurmayı zorlaştırdı.
Eskiden insanlar mektup beklerdi.
Şimdi “çevrimiçi” yazısını bekliyor.
Eskiden gözler konuşurdu.
Bugün son görülme saatleri konuşuyor.
Teknoloji mesafeleri kısalttı ama bazen kalpleri uzaklaştırdı.
⸻
Sürekli mutlu olma baskısı ilişkileri nasıl etkiliyor?
En büyük yanılgılardan biri, sağlıklı ilişkinin sürekli mutlu olmak olduğu düşüncesidir.
Hayır.
Sağlıklı ilişki, zor günlerde de birbirine güven verebilmektir.
Hayatın tamamı mutluluk değildir.
İlişki de öyle…
Önemli olan sorun yaşamamak değil; sorun yaşandığında birbirine zarar vermeden çözüm arayabilmektir.
Çiftler bazen bu noktada ne zaman destek almaları gerektiğini ya da destek sürecinin nasıl ilerlediğini merak eder. Bu tür araştırmalarda izmir psikolog fiyatları ve izmirde psikolog önerisi gibi aramalar, terapi sürecine dair ilk bilgileri edinmek isteyenler için yol gösterici olabilir.
⸻
Sizin sık kullandığınız “duygusal güven” kavramı tam olarak nedir?
Duygusal güven, kendiniz olabildiğiniz ilişkidir.
Yargılanmadan konuşabildiğiniz…
Ağlayabildiğiniz…
Yanlış yaptığınızda aşağılanmadığınız…
Başarısız olduğunuzda terk edilme korkusu yaşamadığınız ilişkidir.
İnsan önce güvende hisseder…
Sonra sever…
Çünkü korkunun olduğu yerde sevgi sürekli savunma yapmak zorunda kalır.
⸻
İnsanlar en çok hangi hatayı yapıyor?
Partnerini değiştirmeye çalışıyor.
Oysa insanlar değiştirilerek değil, anlaşılınca gelişir.
Bir insan kendini sürekli savunmak zorunda hissediyorsa zamanla konuşmayı bırakır.
Konuşmanın bittiği yerde ise ilişki sessizce çözülmeye başlar.
Bu sessiz çözülme, çoğu zaman dışarıdan fark edilmez. Çiftler aynı evin içinde yaşamaya devam eder ama duygusal olarak birbirinden uzaklaşır. Böyle dönemlerde izmir aile terapisi desteği, tarafların birbirini suçlamadan, daha güvenli bir iletişim zemini kurmasına yardımcı olabilir.
⸻
İlişkiyi ayakta tutan en önemli duygu sizce nedir?
Saygı.
Çünkü sevgi bazen azalabilir.
Tutku dönem dönem değişebilir.
Heyecan dalgalanabilir.
Ama saygı kaybolduğunda ilişkinin omurgası kırılır.
İnsan sevmediği biriyle bir süre yaşayabilir.
Ama saygı duymadığı biriyle huzurlu yaşayamaz.
⸻
Okurlarımıza son olarak ne söylemek istersiniz?
Partnerinizin size bugün ne söylediğini değil…
Bugün size söyleyemediğini anlamaya çalışın.
İlişkileri kurtaran çoğu zaman büyük cümleler değildir.
Doğru zamanda sorulan tek bir samimi soru bazen yıllardır kapanmayan mesafeleri kapatabilir.
Çünkü insanın en temel ihtiyacı sevilmekten önce anlaşılmaktır.
Bu söyleşide Prof. Dr. Kürşat Şahin Yıldırımer, ilişkilere yalnızca iletişim ya da romantizm ekseninden değil; duygusal güven, zihinsel yakınlık ve insanın anlaşılma ihtiyacı üzerinden yaklaşarak farklı bir perspektif sunuyor. Bilimsel çalışmalarını sahadaki gözlemleriyle birleştiren bu yaklaşım, günümüz ilişkilerinin görünmeyen kırılma noktalarını anlamak isteyen herkes için dikkat çekici bir çerçeve oluşturuyor.
Röportajın en çarpıcı cümlesi ise belki de tüm metnin özeti niteliğinde: “İnsanın en temel ihtiyacı sevilmekten önce anlaşılmaktır.”
