Küresel piyasalarda ABD tahvil faizlerindeki yükseliş ve Orta Doğu’daki jeopolitik gerilimler hafta başında risk iştahını olumsuz etkiledi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,74, 30 yıllık tahvil faizi ise yüzde 5,34 seviyesini gördü. ABD Hazinesi’nin tahvil geri alım tutarını artırma kararı, faizlerde geçici düşüşe ve dolarda değer kaybına neden oldu.
Dolar endeksinin yüzde 0,8 düşüşle 98,8’e gerilemesi, dolar cinsinden fiyatlanan emtialar için olumlu bir gelişme olarak kaydedildi. ABD Merkez Bankası (Fed) tutanakları, enflasyonun hedefe ulaşamaması durumunda ek sıkılaşma adımlarının gündeme gelebileceğine işaret etti.
Çin’de açıklanan temmuz ayı sanayi üretimi ve perakende satışların beklentilerin altında kalması, baz metallere yönelik talep endişelerini artırdı.
Hafta başında artan tahvil faizlerinin baskıladığı değerli metaller, ABD Hazinesi’nin geri alım kararının ardından faizlerin ve doların gerilemesiyle ivme kazandı. Altın fiyatlarındaki artışta doların değer kaybı önemli bir faktör olarak öne çıktı. Goldman Sachs analistleri, makroekonomik politikalara karşı korunma amaçlı altın talebinin arttığını belirtti. Fed’in temmuz toplantısında faizi sabit tutması ve zayıflayan faiz artırımı beklentileri, spekülatif ilgiyi ve altın destekli borsa yatırım fonlarına olan talebi canlandırdı. Gümüş de değerli metallerdeki genel yükselişe paralel olarak altından daha güçlü bir performans sergiledi. Geçtiğimiz hafta platin yüzde 7,5, gümüş yüzde 6,7, altın yüzde 5,2 ve paladyum yüzde 2,6 oranında değer kazandı.
Baz metaller, zayıflayan doların fiyatları desteklemesine rağmen Çin kaynaklı talep endişeleri ve arz görünümündeki değişimler nedeniyle karışık bir seyir izledi. Bakır fiyatları, Londra Metal Borsası (LME) stoklarındaki artış ve Çin’den gelen zayıf ekonomik verilerle geriledi. Alüminyum piyasasında ise Körfez’deki üretim kayıpları arz endişesi yaratırken, Çin’in artan ihracatı fiyatlar üzerinde dengeleyici rol oynadı. Çin’de rekor seviyelere yakın seyreden üretim ve ihracat artışı, İran kaynaklı arz açığının bir kısmını telafi etti. Citi analistleri, Çin’de alüminyum talebinin yatay seyrettiğini, üretimin ise ihracatı güçlendirdiğini belirtti. Geçtiğimiz hafta çinko yüzde 1,8, nikel yüzde 1,6 ve kurşun yüzde 0,3 artış gösterirken, bakır yüzde 0,3 geriledi ve alüminyum yatay seyretti.
Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı’ndaki düşük gemi trafiği ve İran’a yönelik tehditler nedeniyle yükseliş eğilimini sürdürdü. Boğazdaki sevkiyatın azalması arz endişelerini canlı tuttu. ABD’nin ham petrol stoklarındaki artış ise yükselişi sınırladı. Sıcak hava nedeniyle artan klima kullanımı, doğal gaz talebini destekledi ancak toplam stokların yüksek seyretmesi fiyat artışını törpüledi. Brent petrol varil fiyatı yüzde 5,9, doğal gaz fiyatı ise yüzde 4,5 arttı.
Tarım emtialarında ise ABD’deki ürün koşulları, ihracat talebi, Karadeniz’deki sevkiyat riskleri ve El Nino hava olayının etkileri fiyatları yukarı taşıdı. ABD Tarım Bakanlığı’nın mısır verim tahminini düşürmesi ve Çin’e yapılan soya fasulyesi satışları öne çıktı. El Nino’nun Asya’da kuraklık riskini artırması pirinç fiyatlarını destekledi. Hindistan’ın şekeri gümrüksüz ithal etme kararı ve El Nino’nun Hindistan ve Tayland’daki yağışları azaltabileceği beklentisi şeker fiyatlarını yükseltti. Kolombiya’da kahve üretimindeki düşüş beklentisi ve Gana’da kakao mahsul tahmininin azaltılması da ilgili emtia fiyatlarını artırdı. Geçtiğimiz hafta mısır yüzde 5,2, pirinç yüzde 5,1, soya fasulyesi yüzde 4 ve buğday yüzde 1,5 yükseldi. Şeker yüzde 6, pamuk yüzde 4,1, kahve yüzde 3,4 artarken, kakao yüzde 3,6 değer kazandı.
